Tiếng nói trẻ blog
Searching...

Sự kiện liên quan tới Trung Quốc tuần qua

Đăng lúc: Chủ Nhật, 9 tháng 6, 2013
Hãy like nếu bài viết có ích →

Với vị thế cường quốc đứng thứ hai trên giới,  những hoạt động của Trung Quốc đang ngày càng thu hút sự quan tâm lớn của dư luân quốc tế.
Cùng điểm qua những điểm đáng chú ý về quốc gia đông dân nhất thế giới trong tuần qua:

1.  Trung Quốc tuyên bố tiếp tục phái chiến hạm tuần tra Biển Đông.

     Tại diễn đàn an ninh Đối thoại Shangri-La, một vị tướng cấp cao của Trung Quốc hôm nay 2/6 tuyên bố chiến hạm của nước này sẽ tiếp tục tuần tra Biển Đông và các vùng biển khác mà Bắc Kinh tuyên bố chủ quyền. 

 Trung Quốc tuyên bố tiếp tục phái chiến hạm tuần tra Biển Đông
Trung tướng Qi Jianguo, phó Tổng tham mưu trưởng Quân giải phóng nhân dân Trung Quốc (PLA) phát biểu tại diễn đàn Đối thoại Shangri-La ngày 2/6.
      Trung tướng Qi Jianguo, phó Tổng tham mưu trưởng Quân giải phóng nhân dân Trung Quốc (PLA), lớn tiếng tuyên bố rằng các cuộc tuần tra của nước này là hợp pháp và chủ quyền của Trung Quốc đối với Biển Đông và quần đảo Senkaku/Điếu Ngư trên Hoa đông là không thể tranh cãi.

2.  Hải quân Trung Quốc tuần tra vùng đặc quyền kinh tế của Mỹ.

       Quân đội Trung Quốc đã bắt đầu hoạt động bên trong vùng đặc quyền kinh tế của Mỹ, động thái có thể làm thay đổi cuộc đối đầu giữa cường quốc hải quân thống trị Thái Bình Dương và đối thủ chính của mình. 

 Hải quân Trung Quốc ngày càng mở rộng phạm vi hoạt động trên các đại dương.
Hải quân Trung Quốc ngày càng mở rộng phạm vi hoạt động trên các đại dương.

        Đô đốc Samuel Locklear, tư lệnh các lực lượng Mỹ ở Thái Bình Dương ngày 2/6 xác nhận hé lộ của một đại biểu quân sự Trung Quốc tại diễn đàn an ninh cấp cao Đối thoại Shangri-La ở Singapore, rằng hải quân Trung Quốc đã bắt đầu “đáp trả” thói quen của Mỹ, đó là phái tàu và máy bay vào bên trong khu vực cách bờ biển Trung Quốc 200 hải lý.
       Các chuyên gia quân sự cho rằng động thái mới của quân đội Trung Quốc có thể là chỉ dấu cho thấy thái độ thoải mái hơn của Bắc Kinh đối với hoạt động quân sự của Washington ở ngưỡng cửa của mình. Nhưng chắc chắn nó cũng gia tăng thêm rạn nứt với các nước khác trên Thái Bình Dương.


Từ lâu, Trung Quốc đã bực tức về sự hiện diện của tàu do thám, máy bay của Mỹ ở ngoài khơi bờ biển nước này, trong vùng đặc quyền kinh tế (EEZ) 200 hải lý. Trung Quốc coi điều này là gây hại cho lợi ích quốc gia của mình, bởi người Mỹ được cho là thu thập dữ liệu về hoạt động quân sự của Trung Quốc và các hoạt động khác. Trung Quốc cũng coi sự hiện diện của Mỹ là sự xúc phạm đối với lòng tự tôn dân tộc của mình, khơi gợi quá khứ từng bị các cường quốc nước ngoài chèn ép.
     Theo một số nhà phân tích, động thái cho thấy thay đổi lớn trong chiến lược biển cũng như chính sách phát triển của Trung Quốc, chứng tỏ Trung Quốc đã chấp nhận thông lệ quốc tế trong các vấn đề biển, trong khi một số khác cho rằng Trung Quốc đang gia tăng thách thức với các cường quốc khác trong khu vực.
      Một số nhà phân tích cũng cho rằng chính sách được hé lộ tại diễn đàn an ninh Đối thoại Shangri-La tại Singapore hồi cuối tuần đi ngược lại những lời cam đoan “chắc như đinh đóng cột” của Trung Quốc rằng ý định của họ hoàn toàn vì mục đích hòa bình.

     
Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Hagel phát biểu tại Đối thoại Shangri-La ở Singapore ngày 1/6.
Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Hagel phát biểu tại Đối thoại Shangri-La ở Singapore ngày 1/6.

         Những hội thảo an ninh kiểu như Đối thoại Shangri-La có thể dễ bị xem là những diễn đàn ngôn luận xa xỉ, đạt được ít hiệu quả. Nhưng đôi khi, nói lại được chứng minh là “hiệu quả” hơn làm.
            Đối thoại Shangri-La, người ta đã được chứng kiến mối quan hệ quân sự-với-quân sự giữa hai nước có lần hiếm hoi được phơi bày. Nó bắt đầu từ sáng sớm trong ngày 1/6, sau khi Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Chuck Hagel vạch ra chi tiết về cái họ gọi là “tái cân bằng” sang châu Á-Thái Bình Dương, điều chuyển thêm nhiều tàu chiến, nhiều máy bay tiên tiến hơn tới khu vực.

Tình hình tranh chấp Trung Quốc và Nhật Bản ngày một nóng lên. Nếu xảy ra cuộc xung đột giữa hai cường quốc kinh tế này, kịch bản của trận chiến trên Thái Bình dương sẽ diễn ra thế nào?

Cho đến nay cả hai bên đều cố gắng kiềm chế để đưa ra những tuyên bố mang tính quân sự cứng rắn. Nhưng những xung đột tiềm ẩn trong đó hàm chứa một nguy cơ chuyển thành xung đột vũ trang và khó có thể đoán trước sẽ không nổ ra một cuộc chiến tranh có giới hạn?!
Các chuyên gia chiến lực quân sự nước ngoài cũng đưa ra những nhận xét trái chiều, mâu thuẫn và thậm chí đối kháng nhau. Thử so sánh lực lượng và dự báo tình huống nếu xảy ra cuộc xung đột giữa hai cường quốc kinh tế này, kịch bản của trận chiến trên Thái Bình dương sẽ diễn ra thế nào?
Vị trí quần đảo Senkaku.
Vị trí quần đảo Senkaku.




 Thứ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Phó Oánh hôm 04/06 đã bất ngờ để ngỏ khả năng cùng các nước ASEAN tiến hành thăm dò chung ở Biển Đông, nơi Bắc Kinh trước đây luôn tuyên bố có chủ quyền gần hết.


Trung Quốc để ngỏ khả năng thăm dò chung ở Biển Đông

 Bà Phó Oánh phát biểu tại Hội nghị bàn tròn Châu Á-Thái Bình Dương lần thứ 27 ở thủ đô Kuala Lumpur của Malaysia.

Theo bà Phó Oánh, Bắc Kinh không bỏ qua khả năng phát triển hợp tác với các nước ASEAN trong việc thăm dò khai thác trong tương lai.

“Trung Quốc luôn mong muốn phát triển chung với các nước ASEAN trong việc khai thác Biển Đông và Bắc Kinh đang tìm kiếm khả năng đó”, bà Phó Oánh trả lời khi được các đại biểu tham dự diễn đàn hỏi về việc liệu Trung Quốc có sẵn sàng khai thác chung với các nước ASEAN ở Biển Đông.
“Trung Quốc sẽ phản ứng với những hành động vượt quá khuôn khổ Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông (DOC) nhằm đưa vấn đề Biển Đông trở lại đúng hướng”, bà nói.
Theo bà Phó Oánh, Trung Quốc và các bên liên quan cần tuân thủ cam kết đưa ra trong DOC và cần sớm cho ra đời Bộ quy tắc ứng xử (COC) trên cơ sở tin tưởng lẫn nhau.

ASEAN và Trung Quốc cần sớm khởi động các cuộc thảo luận về Bộ quy tắc ứng xử ở Biển Đông (COC) nhằm giải quyết những tranh chấp ở vùng biển này sau các vụ căng thẳng bùng phát liên tục.


Biển Đông ngày càng trở thành điểm dễ bùng nổ xung đột.


Biển Đông ngày càng trở thành điểm dễ bùng nổ xung đột.


      Quyền trợ lý Ngoại trưởng Mỹ phụ trách khu vực Đông Á Joe Yun đã bày tỏ như vậy ngày hôm qua 5/6 khi ông phát biểu tại Trung tâm nghiên cứu các vấn đề quốc tế và chiến lược của Mỹ (CSIS).
      Căng thẳng bùng phát trong những năm gần đây khi Trung Quốc ngày càng đưa ra những tuyên bố quyết đoán về chủ quyền lãnh thổ ở Biển Đông, thậm chí còn có nhiều hành động căng thẳng như xâm phạm chủ quyền của Việt Nam hoặc đụng độ với Philippines.
     Một số chuyên gia còn nhận định Biển Đông ngày càng gần với điểm nóng bùng phát xung đột khi có xu hướng cho thấy một số bên sẵn sàng tăng cường sử dụng vũ lực trong các vụ va chạm trên biển.

Cuộc gặp Thượng đỉnh Mỹ-Trung vào ngày 7, 8/6 diễn ra trong bốicảnh cả Washingtonvà Bắc Kinh đều đang ra sức tăng cường ảnh hưởng tại khu vực Châu Á - Thái Bình Dương (CA - TBD). Đặc biệt, khi các mối quan hệ biển đảo ngày càng đan xen nhiều yếu tố lợi ích, thì quan hệ Mỹ - Trung cũng không thoát khỏi vòng xoáy của các tranh chấp.
Có thể nói, cuộc gặp lần này hứa hẹn nhiều chuyển biến trong quan hệ Mỹ - Trung và có ý nghĩa chiến lược. Bởi hai bên đều muốn xây dựng hình ảnh tích cực và khẳng định các cam kết của mình tại khu vực CA - TBD, vốn là ưu tiên hàng đầu trong chính sách đối ngoại của cả hai cường quốc trong thế kỷ 21.

Về cơ bản, có 3 kịch bản chính về tranh chấp biển đảo tại châu Á có thể diễn ra là: đối đầu, hợp tác và hòa hoãn.

Kịch bản 1: Đối đầu
Kịch bản 2: Hợp tác
Kịch bản 3: Hòa hoãn

Thủ tướng Malaysia ngày 5/6 đã đưa ra quan điểm dường như “ngả” theo Trung Quốc khi cho rằng nên giải quyết tranh chấp trên Biển Đông theo hướng “gác tranh chấp, cùng khai thác”.

 Thủ tướng Malaysia Najib Razak
Thủ tướng Malaysia Najib Razak 

Dường như “ngả” theo Trung Quốc, Thủ tướng Malaysia Najib Razak đã kêu gọi các bên tranh chấp trên Biển Đông cùng phát triển các nguồn tài nguyên ở đây để tránh xung đột và ngăn chặn “các nhà nước khác trong khu vực” can dự vào tranh chấp.

Ông Najib đã trích dẫn khu vực phát triển chung trong vùng biển mà Thái Lan và Malaysia cùng tuyên bố chủ quyền như là một tiền lệ để có thể áp dụng trên Biển Đông. “Nhất trí chia sẻ sự thịnh vương, thay vì để nó chia rẽ chúng ta là giải pháp rất hợp lý”, ông Najib cho biết tại Kuala Lumpur.

Tuy nhiên, Thủ tướng Malaysia Najib cũng cho rằng một bộ quy tắc ứng xử về hoạt động trên vùng biển sẽ là khởi điểm tốt nhằm ngăn chặn căng thẳng leo thang. Ông cảnh báo sự can dự của “các nhà nước bên ngoài khu vực” có thể “gia tăng thêm một tầng phức tạp nữa cho tranh chấp”.

Cơ quan bản đồ Trung Quốc Sinomaps Press đã ấn bản một bản đồ mới, trong đó ngạo ngược đưa tới 80% diện tích biển Đông vào lãnh thổ của nước này - tờ New York Times (Mỹ) đưa tin.

Báo Mỹ: Bản đồ mới của Trung Quốc ngạo ngược quây 80% diện tích biển Đông

Người Philippines phản đối dã tâm chiếm Biển Đông của Trung Quốc trước lãnh sự quán nước này ở Los Angeles (Mỹ).
Một báo cáo của Lầu Năm góc gần đây khẳng định, bản đồ của Trung Quốc không hề tuân thủ Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển.

Trung Quốc mưu đồ “quây kín” biển Đông

Theo tờ Forbes của Mỹ số ra ngày 4.6, tấm bản đồ này chưa được công bố công khai. Cùng với việc ấn bản tấm bản đồ trên, Trung Quốc được cho là sẽ sớm có bước đi tiếp theo trong mưu đồ “quây kín” biển Đông, chặn tuyến hàng hải quốc tế này. Dựa theo những gì Trung Quốc đã làm để thể hiện quyền điều hành giao thương tại vùng duyên hải, không ai nghi ngờ việc Trung Quốc sẽ đưa ra định nghĩa về “sự qua lại vô hại” một cách hẹp nhất và yêu cầu các tàu thuyền khi đi vào vùng biển phải xin trước giấy phép của họ, cũng như áp dụng đòi hỏi tương tự đối với các máy bay ngang qua khu vực. 
Rất nhiều nhà ngoại giao Châu Á đã bày tỏ quan ngại về tấm bản đồ mới, cho rằng đây là bước đi mới và thiết kế lại “đường 9 đoạn” để “hợp thức hóa” nó vào lãnh thổ Trung Quốc. Theo các nhà ngoại giao này, việc công bố tấm bản đồ được Trung Quốc ấp ủ từ cuối năm ngoái, song trì hoãn nhằm có thời gian để nó được các cấp lãnh đạo cao cấp của Trung Quốc cấp phép chính thức. 

Lòng tin - đó là từ được sử dụng thường xuyên nhất tại diễn đàn an ninh Đối thoại Shangri-La mới đây, nơi quy tụ của quan chức an ninh và quân sự cấp cao trên toàn cầu. Diễn đàn tại Singapore đã mở màn bằng từ niềm tin và kết thúc cũng bằng từ đó.


Trung Quốc tuyên bố tiếp tục phái chiến hạm tuần tra Biển Đông
Trung tướng Qi Jianguo, phó Tổng tham mưu trưởng Quân giải phóng nhân dân Trung Quốc (PLA) phát biểu tại diễn đàn Đối thoại Shangri-La ngày 2/6.

Như John Chipman, thuộc Viện nghiên cứu chiến lược quốc tế, nhà tổ chức diễn đàn Đối thoại, đúc kết trong lễ bế mạc hội nghị vào cuối tuần qua, “niềm tin chiến lược đã trở thành chủ đề của Đối thoại lần này.”

Thủ tướng Việt Nam Nguyễn Tấn Dũng đã khởi động niềm tin đó trong bài diễn văn dẫn đề, khi kêu gọi xây dựng “niềm tin chiến lược” và cho rằng “mất niềm tin là mất tất cả”. Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Chuck Hagel cũng nhấn mạnh niềm tin là điều quan trọng trong mối quan hệ giữa các nước.

Rất nhiều diễn giả đã nhắc lại thông điệp đó, từ trung tướng Qi Jianguo, phó tổng tham mưu trưởng Quân giải phóng nhân dân Trung Quốc, tới Bộ trưởng Quốc phòng Úc Stephen Smith và ông Ng Eng Hen, Bộ trưởng Quốc phòng Singapore.
Bonnie Glaser, nhà quan sát về Trung Quốc tại Trung tâm nghiên cứu chiến lược và quốc tế tại Mỹ, thẳng thắn hỏi ông Qi tại diễn đàn mở rằng: “Ngài có thể giải thích sự mâu thuẫn giữa cam kết hòa bình của Trung Quốc và việc sử dụng tàu để bắt nạt các nước láng giềng, như được thấy ở bãi cạn Scarborough? Tại sao Trung Quốc lại phản đối dùng UNCLOS (Công ước Liên hợp quốc về luật biển) để giải quyết tranh chấp lãnh hải?”

Tướng Trung Quốc Qi đã trả lời rằng Trung Quốc không tìm kiếm bá chủ. Ông cho rằng Trung Quốc cử tàu tuần tra tới Biển Đông và Hoa Đông là nhằm thực thi chủ quyền của Trung Quốc và nhắc lại quan điểm lấy lịch sử để biện minh cho tuyên bố chủ quyền của mình. Các tàu này “chưa bao giờ cố tình khiêu khích” các nước khác, ông tuyên bố.

Trung Quốc đang có tham vọng giành đoạt quần đảo Senkaku, nằm trong chủ quyền và dưới sự quản lý của Nhật Bản, âm mưu thay đổi tình hình thực tế. Có nghĩa là Trung Quốc đang nỗ lực muốn xâm hại sự toàn vẹn lãnh thổ của Nhật Bản. Nếu nhân sức mạnh quân sự với tham vọng của Trung Quốc, thì nguy cơ đe dọa chủ quyền và lợi ích từ phía Trung Quốc là quá rõ ràng.

Bắt cóc những công dân Nhật Bản, Bắc Triều Tiên đã xâm hại đến đời sống của con người, là một phần tài sản vô giá của nhân dân Nhật Bản. Nếu nhân với tham vọng của Bắc Triều Tiên, chúng ta cũng thu được sự hiện hữu nguy cơ xâm hại lợi ích quốc gia Nhật. Hàn Quốc đã chiếm đảo Takeshima một cách bất hơp pháp của Nhật Bản và đang cố gắng duy trì tình trạng hiện tại. Kết quả của phép nhân tham vọng với sức mạnh quân sự cũng cho một kết quả tương tự, đó là nguy cơ.

Từ những nhận định thuần túy mang tính cơ học, có thể nhận thấy, nguy cơ xâm hại lớn nhất chủ quyền lãnh thổ và lợi ích quốc gia Nhật Bản là Trung Quốc.
Hạm đội hải quân Trung Quốc không che giấu tham vọng biển xanh, gây lo lắng cho nhiều quốc gia.
Sankei Shimbun nhận định với tham vọng và sức mạnh không ngừng tăng lên trong mấy thập niên gầy đây, Trung Quốc đã trở thành nguy cơ lớn nhất với Nhật Bản.
Từ một góc nhìn khác về cơ cấu chính trị, Mỹ, Nga, Hàn Quốc là những nước dân chủ. Nói chung, hệ thống nhà nước dân chủ có cấu trúc phức tạp, từ đó, để tiến hành một cuộc chiến tranh đối với một nước khác rất khó khăn. Chiến tranh thường được bắt đầu bằng những đòn tấn công bất ngờ. Trong một xã hội dân chủ với sự công khai các hoạt động của nhà nước ở mức độ rất cao, các quyết định chính trị quân sự về việc bất ngờ tiến hành một cuộc chiến với một nước khác được đưa ra hoàn toàn không đơn giản. Đồng thời, trong một hệ thống chính trị dân chủ, một chính phủ lên nắm quyền lực không phải bằng sức mạnh loại trừ các thế lực chống đối, mà bằng khả năng thuyết phục cộng đồng xã hội.

Lùi bước Nhật sẽ mất hết
Nhật Bản cần phải có những hành động đáp trả những đòi hỏi vô lý từ phía Trung Quốc. Hành động của Trung Quốc với mục đích chiếm đoạt quần đảo Senkaku trong mỗi quan hệ với Trung Quốc không những đã xâm hại những lợi ích chính đáng của đất nước Nhật, mà còn đi ngược lại Hiến chương Liên Hợp Quốc. Nguyên tắc đầu tiên của Hiến chương Liên Hợp Quốc đã tuyên cáo: “Các nước thành viên của Liên Hợp Quốc từ bỏ việc đe dọa và sử dụng vũ lực trong quan hệ quốc tế nhằm chống lại độc lập chính trị hay toàn vẹn lãnh thổ của bất kỳ quốc gia nào.
Tìm kiếm mô hình “quan hệ kiểu mới” là nội dung chính của ngày đàm phán đầu tiên trong khuôn khổ hội nghị thượng đỉnh không chính thức giữa Tổng thống Mỹ Ba-rắc Ô-ba-ma (Barack Obama) và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại khu nghỉ dưỡng tư nhân Sunnylands, gần thành phố Lốt An-giơ-lét, bang Ca-li-pho-ni-a ở bờ phía Tây nước Mỹ. Đây là cuộc gặp đầu tiên giữa hai nhà lãnh đạo kể từ khi ông Tập Cận Bình lên nắm quyền lãnh đạo cao nhất ở Trung Quốc và Tổng thống B.Ô-ba-ma đắc cử nhiệm kỳ hai.

Tại cuộc hội đàm diễn ra sáng 8-6 (giờ Hà Nội), lãnh đạo hai nước đều bày tỏ mong muốn tăng cường quan hệ song phương, cũng như xác định một mô hình quan hệ “kiểu mới” giữa hai nước trong tương lai. Tổng thống B.Ô-ba-ma hoan nghênh sự “trỗi dậy hòa bình” của Trung Quốc như một cường quốc của thế giới và hai nước cần hợp tác chặt chẽ trong giải quyết các vấn đề còn tồn tại.

Tổng thống B.Ô-ba-ma hội đàm với Chủ tịch Tập Cận Bình. Ảnh: AP
Ông B.Ô-ba-ma thừa nhận "rõ ràng hai nước có những lĩnh vực căng thẳng", nhưng hợp tác với nhau là vì lợi ích của hai nước. Hai nền kinh tế lớn của thế giới cần duy trì sự cân bằng giữa cạnh tranh và hợp tác nhằm vượt qua các thách thức. “Mỹ mong muốn một trật tự kinh tế thế giới mà ở đó tất cả các nước đều tuân thủ các quy định như nhau, một trật tự công bằng, minh bạch về thương mại. Mỹ và Trung Quốc cần cùng nhau hợp tác giải quyết các vấn đề như an ninh mạng, bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ”, ông chủ Nhà Trắng nhấn mạnh.

Về phần mình, Chủ tịch Tập Cận Bình khẳng định mong muốn thúc đẩy quan hệ với Mỹ vì lợi ích của hai nước. Chủ tịch Trung Quốc cho rằng trong thời gian qua, quan hệ hai nước, mặc dù trải qua nhiều thăng trầm, song đã đạt được bước tiến mang tính lịch sử và đem lại lợi ích to lớn cho nhân dân hai nước. Chủ tịch Tập Cận Bình cho rằng, quan hệ hai nước đang ở một điểm khởi đầu mới, trong đó hai bên cùng có những mối quan tâm hàng đầu, từ thúc đẩy sự phát triển kinh tế của mỗi nước, khôi phục tăng trưởng kinh tế thế giới, tới giải quyết các vấn đề nóng bỏng của khu vực và quốc tế, đối phó với những thách thức toàn cầu. Điều này đòi hỏi Trung Quốc và Mỹ phải thúc đẩy hợp tác song phương.

Nguyễn Anh ( Tổng hợp)



Bài viết liên quan

- Liên kết quảng cáo -
QUANG CAO O DAY